Oblast psihijatrije, posebno sudske psihijatrije, decenijama unazad i u našoj zemlji beleži znatan razvoj pre svega na destigmatizaciji i na uslkađivanju sa standardima u Evropi. U Službi psihijatrije Zdravstevnog centra Valjevo, radi 12 specijalista psihijatrije, a osim načelnice prof. dr Snežane Marjanović, nedavno je subspecijalizaciju iz oblasti sudske medicine završila i dr Aleksandra Aničić. Dr Aleksandra Aničić je nakon četvorogodišnje specijalizacije psihijatrije kao osnove, nastavila svoju profesionalnu karijeru nadogradivši svoju edukaciju subspecijalizacijom iz sudske psihijatrije u trajanju od godinu dana koja je zahtevala intenzivan rad, jer joj se ukazala prilika da u okviru svoje subspecijalizacije radi pri sudsko-psihijatrijskom Odboru što je najviša instanca u ovoj oblasti. Neka od imena koja čine Odbor su: prof. dr Milovanivić, prof. dr Čedomir Miljević, prof. dr Bojana Dunjić Kostić, koji su eminentni stručnjaci sudske psihijatrije
- To je ogromno iskustvo i lično izuzetna čast, provesti godinu dana tokom subspecijalističkih studija, radeći sa najeminentnijim stručnjacima iz oblasti sudske psihijatrije. Sudska psihijatrija i psihijatrija su dva aspekta medicine kojom se bavim. U sudskoj psihijatriji na osnovu svih spisa iz predmeta u kojem veštačite donosite neki zaključak. Jako je zahtevno jer pored vašeg mišljenja ima još dosta stručnjaka koji mišljenjem učestvuju u radu suda. Vi kao veštak imate uvid u sve to jer Vam se dostavljaju nalazi i balističara i istražitelja tako da praktično imate uvid u kompletan zločin ili spor koji je predmet veštačenja. Na osnovu svih tih parametara iz sudskih spisa, vi kao veštak na osnovu tih svih anamnestičkih podataka ispitanika i psihijatrijoskog pregleda psihičkog statusa, vi na osnovu svega toga slažete jedan mozaik i donosite svoj nalaz sudskog veštaka – pojasnila je dr Aleksandra Aničić i dodala da je oduvek tokom studija bila zainteresovana za sudsku psihijatriju, pa je ova subspecijalizacija koju je završila u zakonskom roku od samo godinu dana, razvojni korak kome teži kroz svoje profesionalno usavršavanje.
Neprocenjiva iskustva dr Aleksandra Aničić ima i kao prvi subspecijalista koja je tokom subspecjalističkog obrazovanja provela tri meseca na stažu u Specijalnoj zatvorskoj bolnici Centralnog zatvora u Beogradu, gde je dobila ideju o naučno- istraživačkom radu koji će problematiku psihijatrijskih osuđenika prikazati iz drugačijeg ugla koji je predmet ovog istraživanja.
- Značaj ovog istraživanja je ogroman zato što ukazuje na parametre koji do sada nisu bili razmatrani. Mi smo dobili to da 68 pacijenata koji su na obaveznoj meri lečenja od alkoholizma u zatvorskoj bolnici, a koji su počinioci krivičnog dela pod dejstvom alkohola, više od polovine napravilo je recidiv pre obavezne mere lečenja. Na uzorku koji nije bio mali(95 pacijenata) mi smo pokazali da su sva njihova dela teža za 30% jer ih ponavljaju. Jedan od primera ponavljanja teškog krivičnog dela koje je nastalo pod dejstvom alkohola je da je nakon silovanja počinio još dva ubistva. Analogno rezultatu našeg istraživanja treba posebno obratiti pažnju na zavisnike od alkohola iz aspekta sudske psihijatrije. Posebna težina je razgovarati sa izvršiocem ubistva i doneti objektivnu ocenu njegovog psihičkog stanja koja kasnije utiče na samu presudu, jer veštačenjem praktično utičete na nečiji život, zato lično morate imati stabilan moralni kompas i nepotkupljivost kao osnovu za bavljenje veštačenjem. Lično me ispunjava adrenalin i sama odgovornost u radu veštačenja, jer je to jedno dokazno sredstvo u samom sudskom postupku. Vrlo je važno kakvu meru vi kao veštak donesete, na primer da li je neko neuračunljiv jer to direktno utiče na visinu kazne ili druge mere koje se tiču dela kao što je obavezno lečenje i slično jer nije isto da li će se neko lečiti na slobodi ili u ustanovi zatvorenog tipa ili neće imati meru nego kaznu zatvora, jer praktično vi nečiji život menjate u zavisnosti od toga kako vi radite svoj posao – zaključila je dr Aničić ističući da je vrhunsko znanje iz psihijatrije glavni prediktor za bavljenje sudskom psihijatrijom.
Nakon završene subspecijalizacije dr Aleksandra Aničić je odbranila završni rad i tome su prisustvovale i kolege iz Službe kao i Uprava Zdravstvenog centra Valjevo što predstavlja psoebnu ličnu satisfakciju jer je podrška i saradnja među kolegama značajna za sveukupan kvalitet rada, ali i za naše pacijente. Dr Aleksandra Aničić je na kraju istakla i značaj medija i ljudi iz javnog života koji otvoreno govore o mentalnim problemima, jer se na taj način radi na destigmatizaciji i širenju svesti o značaju lečenja mentalnih bolesti. Pod pritiskom svakodnevice kada više ne možete, kao što na primer “perete zube” i održavate higijenu tela, tako treba pristupiti i mentalnom zdravlju i potražiti stručnu pomoć, bilo terapeuta bilo psihijatra, kao značajnom vidu mentalne higijene, preporučila je dr Aleksandra Aničić, subspecijalista sudske psihijatrije.
